Nguyên nhân và dấu hiệu nghẽn đường ống bê tông thường gặp

Tổng quan về nghẽn đường ống và tác động đến thi công

Nghẽn đường ống (pipe clogging) là sự cố số 1 trong bơm bê tông, chiếm 65–75% thời gian chết máy. Với xe bơm XCMG HB37V–HB62V, tắc ống không chỉ giảm năng suất 40% mà còn gây hỏng piston, nứt ống dẫn chính DN125 và tai nạn phun bê tông.

Thống kê nghẽn ống tại công trường Việt Nam (2023–2025)

Xe bơm bê tông XCMG tích hợp cảm biến tắc ống tự động, giảm tỷ lệ nghẽn 30% so với đối thủ.

Nguyên nhân chính gây nghẽn đường ống bê tông

Nghẽn đường ống bê tông thường xuất phát từ nhiều yếu tố trong quá trình chuẩn bị vật liệu và vận hành bơm. Việc hiểu rõ nguyên nhân chính gây nghẽn đường ống bê tông sẽ giúp người vận hành chủ động phòng ngừa, giảm sự cố và đảm bảo quá trình bơm diễn ra ổn định, an toàn.

1. Độ sụt bê tông không đạt chuẩn (slump <10 cm)

Cơ chế

• Độ nhớt hỗn hợp tăng đột ngột → lực ma sát với thành ống > áp suất bơm.
• Bê tông khô bám thành ống dẫn chính, tạo lớp cặn 2–5mm sau 10 phút.

Tỷ lệ đóng góp: 48%

• Slump 8–10 cm: Tắc cục bộ tại khúc cong.
• Slump <8 cm: Tắc toàn bộ ống dẫn chính trong 5 phút.

Bảng slump chuẩn XCMG

2. Cốt liệu lớn (>40 mm) hoặc tạp chất

Cơ chế

• Cốt liệu lớn kẹt tại đầu nối bơm hoặc khúc giảm DN125→DN100.
• Tạp chất (đất sét, gỗ) tạo “cầu bê tông” tại vị trí gấp khúc.

Tỷ lệ đóng góp: 22%

• Đá >50 mm: Tắc tức thì tại ống dẫn chính đầu ra.
• Tạp chất >10%: Lưu lượng không đều, áp suất dao động ±5 MPa.

3. Mài mòn ống và giảm đường kính hiệu quả

Cơ chế

• Mài mòn ống sau 1000–1500 giờ → độ dày giảm 1–2mm.
• Lớp cặn bê tông khô bám → đường kính hiệu quả chỉ còn 110–115mm.

Tỷ lệ đóng góp: 15%

• Ống mòn >30%: Tắc cục bộ tại đoạn giữa ống dẫn chính.
• Lớp cặn >3mm: Tăng lực cản 40%, áp suất cần >18 MPa.

4. Thiết kế đường ống không hợp lý

5. Vận hành sai kỹ thuật

• Áp suất bơm vượt chuẩn: >15 MPa liên tục → bê tông tách nước, khô nhanh.
• Không reverse pumping: Cặn tích tụ sau 30 phút.
• Dừng bơm đột ngột: Áp suất dư đẩy bê tông ngược, tạo nút thắt.

Dấu hiệu nghẽn đường ống bê tông – Phát hiện trong 30 giây

Nghẽn đường ống bê tông nếu không được phát hiện sớm sẽ nhanh chóng gây tăng áp và dừng bơm đột ngột. Dấu hiệu nghẽn đường ống bê tông – phát hiện trong 30 giây giúp người vận hành nhận biết kịp thời các biểu hiện bất thường, từ đó xử lý nhanh, đảm bảo an toàn và tránh hư hỏng thiết bị.

Dấu hiệu trên bảng điều khiển XCMG

Dấu hiệu thực tế tại công trường

1. Tiếng ồn bất thường:
   • “Cạch cạch” từ ống dẫn chính → tắc cục bộ.
   • “Rít rít” liên tục → mài mòn ống + cặn khô.
2. Rung lắc ống:
   • Ống dẫn chính rung mạnh tại điểm tắc.
   • Đầu nối bơm nóng cục bộ >60°C.
3. Bê tông phun không đều:
   • Đầu đổ ra từng cục → cốt liệu lớn kẹt.
   • Dừng đột ngột → độ sụt bê tông thấp.
4. Cảm biến XCMG tự động:
   • Đèn đỏ “PIPE BLOCK” nháy.
   • Báo động âm thanh 85 dB khi áp suất >18 MPa.

Bảng chẩn đoán nhanh theo vị trí tắc

Cách phòng ngừa nghẽn đường ống với công nghệ XCMG

1. Hệ thống cảm biến thông minh

• Cảm biến áp suất 4 điểm: Phát hiện áp suất dư tăng >3 MPa → tự động reverse 5 giây.
• Cảm biến lưu lượng: Báo lưu lượng không đều >20% → cảnh báo sớm.

2. Thiết kế ống tối ưu

• Ống dẫn chính DN125 thép ST52, chịu mài mòn 2000 giờ.
• Đầu nối bơm tự khóa khi áp suất >18 MPa.
• Khóa xả nhanh tích hợp, xả áp trong 30 giây.

3. Quy trình vận hành chuẩn XCMG

• Kiểm tra độ sụt: Mỗi 30 phút, slump 12–18 cm.
• Reverse pumping: Mỗi 20 phút bơm ngược 10 giây.
• Vệ sinh ống: Sau mỗi ca bằng nước áp lực 20 MPa + sponge ball.

Các dòng xe XCMG ít nghẽn ống nhất

HB37V – Công trình vừa và nhỏ

• Cảm biến tắc ống 3 điểm, độ chính xác 98%.
• Ống dẫn chính chống mài mòn, tuổi thọ 1800 giờ.

Xem chi tiết sản phẩm: Bán và Cho thuê Bơm bê tông cần XCMG HB37V

HB50V – Công trình lớn

• Hệ thống tự chẩn đoán: Hiển thị vị trí tắc trên màn hình LED.
• Lưu lượng không đều <5% nhờ bơm thủy lực kép.

HB62V – Công trình siêu cao

• Cảm biến độ nhớt: Tự động điều chỉnh áp suất theo độ sụt bê tông.
• Mài mòn ống giảm 40% nhờ lớp phủ ceramic bên trong.

Câu hỏi thường gặp

Độ sụt bê tông bao nhiêu thì dễ tắc ống?

<10 cm → độ nhớt hỗn hợp tăng 50%, dễ tắc cục bộ.

Làm sao biết ống bị mài mòn?

Đo độ dày ống DN125 <10mm hoặc lưu lượng không đều >30%.

Cốt liệu lớn bao nhiêu thì gây tắc?

40 mm kẹt tại đầu nối bơm, >50 mm tắc tức thì.

Dấu hiệu tắc cục bộ ở khúc cong?

Tiếng “cạch cạch” + ống nóng cục bộ >60°C.

Làm sao giảm lưu lượng không đều?

Kiểm tra đầu nối bơm kín, reverse pumping mỗi 20 phút.

Kết luận

Hiểu rõ nguyên nhân và dấu hiệu nghẽn đường ống bê tông từ độ sụt bê tông, mài mòn ống, tắc cục bộ đến độ nhớt hỗn hợp và cốt liệu lớn giúp bạn ngăn ngừa 90% sự cố. Xe bơm XCMG với cảm biến thông minh và thiết kế tối ưu là giải pháp hàng đầu. Máy xúc XCMG – trực thuộc tập đoàn 911 Group cung cấp dịch vụ sửa chữa máy công trình tận nơi, phụ tùng và hỗ trợ 24/7 – liên hệ ngay để làm chủ công nghệ bơm bê tông không nghẽn!

Xem thêm: 

• Quy trình xả áp hệ thống bơm bê tông an toàn và đúng kỹ thuật
• Sử dụng dụng cụ hỗ trợ thông tắc đường ống bơm bê tông hiệu quả
• Cách phòng ngừa tắc nghẽn đường ống trong thi công bê tông