Kỹ thuật lái máy xúc lật XCMG tại công trường hẹp an toàn và hiệu quả

Kỹ thuật lái máy xúc lật XCMG tại công trường hẹp đòi hỏi sự tập trung cao độ và áp dụng các nguyên tắc vận hành đặc thù để đảm bảo an toàn tuyệt đối, đồng thời tối ưu hóa năng suất công việc. Môi trường công trường chật hẹp, nhiều vật cản luôn là thách thức lớn đối với bất kỳ tài xế máy xúc lật nào. Bài viết này sẽ cung cấp những hướng dẫn chi tiết, từ việc xác định không gian, quan sát vật cản, đến kiểm soát tốc độ và kỹ thuật xử lý góc cua nhỏ, giúp bạn tự tin làm chủ thiết bị XCMG trong mọi điều kiện thi công hạn chế. Chúng ta sẽ đi sâu vào cách tận dụng các tính năng kỹ thuật như bán kính quay và phanh thủy lực để đạt được hiệu quả cao nhất.

Nguyên tắc cần tuân thủ khi lái máy xúc lật XCMG tại công trường hẹp

Để vận hành máy xúc lật XCMG trong không gian giới hạn một cách an toàn, người lái cần nắm vững các nguyên tắc cốt lõi, bắt đầu từ việc hiểu rõ giới hạn của không gian làm việc và khả năng di chuyển của thiết bị. Việc tuân thủ nghiêm ngặt các nguyên tắc này là chìa khóa để tránh va chạm, hư hỏng thiết bị và đảm bảo an toàn cho mọi người xung quanh.

Xác định không gian hạn chế và đánh giá bán kính quay phù hợp

Kỹ thuật lái máy xúc lật XCMG tại công trường hẹp trước hết cần sự đánh giá chính xác về không gian. Người lái phải xác định rõ ràng kích thước lối đi, chiều cao giới hạn và các khu vực có thể xoay trở.

Đánh giá bán kính quay tối thiểu của model XCMG đang sử dụng là bước then chốt. Việc này giúp người lái hình dung được phạm vi di chuyển cần thiết khi vào cua hoặc quay đầu xe, từ đó lên kế hoạch đường đi tối ưu nhất để tránh mắc kẹt hoặc va quệt.

Quan sát vật cản và thiết lập tầm nhìn an toàn

Quan sát vật cản một cách chủ động và liên tục là nguyên tắc sống còn khi làm việc trong công trường hẹp. Người lái phải sử dụng toàn bộ hệ thống gương chiếu hậu, camera lùi (nếu có) và không ngừng quay đầu để kiểm tra các góc khuất.

Việc thiết lập tầm nhìn an toàn bao gồm việc loại bỏ hoặc đánh dấu rõ ràng các chướng ngại vật cố định như cột, tường, hoặc các vật liệu xây dựng. Tuyệt đối không di chuyển nếu có bất kỳ điểm mù lớn nào chưa được kiểm soát.

Kiểm soát tốc độ khi di chuyển trong lối hẹp

Kiểm soát tốc độ là yếu tố quyết định sự an toàn và hiệu quả. Trong môi trường hẹp, tốc độ của máy xúc lật XCMG phải luôn được duy trì ở mức thấp, tương ứng với tốc độ đi bộ của người lớn.

Lái xe chậm giúp người vận hành có đủ thời gian để phản ứng với bất ngờ, chẳng hạn như sự xuất hiện của công nhân hoặc sự dịch chuyển của vật cản. Tốc độ thấp còn giảm thiểu lực quán tính, giúp việc phanh và đánh lái chính xác hơn.

Kỹ thuật xử lý góc cua nhỏ trong không gian thi công giới hạn

Xử lý các góc cua nhỏ là thử thách lớn nhất trong kỹ thuật lái máy xúc lật XCMG tại công trường hẹp, đòi hỏi sự phối hợp nhịp nhàng giữa tay lái, chân ga và tay điều khiển cần. Để vượt qua các khúc cua chật hẹp, người lái cần đánh lái sớm hoặc muộn một cách có tính toán, tận dụng cơ chế khớp nối linh hoạt của XCMG, giúp xe di chuyển theo quỹ đạo gọn gàng và tránh hiện tượng văng đuôi xe.

Điều phối tay điều khiển cần để giữ ổn định xe khi ôm cua

Trong lúc vào cua, tay điều khiển cần gầu xúc đóng vai trò quan trọng trong việc giữ ổn định xe. Gầu xúc nên được giữ ở vị trí thấp, cách mặt đất khoảng 30-40cm. Vị trí này giúp hạ thấp trọng tâm của máy xúc lật XCMG, đặc biệt quan trọng khi xe đang chở tải. Khi ôm cua, tránh nâng gầu quá cao vì có thể làm giảm độ ổn định và tăng nguy cơ lật xe.

Tận dụng bán kính quay của từng model XCMG khi vào góc hẹp

Mỗi model máy xúc lật XCMG đều có bán kính quay khác nhau, tùy thuộc vào thiết kế khung gầm và hệ thống lái. Người lái chuyên nghiệp luôn nhớ thông số này để quyết định điểm bắt đầu và kết thúc của một vòng cua.

Khi gặp góc cua nhỏ, việc lùi xe một đoạn ngắn để lấy thêm không gian đánh lái có thể là cần thiết. Đây là một chiến thuật thông minh giúp xe vào cua dứt khoát chỉ trong một lần tiến, tiết kiệm thời gian và giảm thiểu thao tác thừa.

Điều chỉnh tư thế lái để tối ưu quan sát và tránh điểm mù

Tư thế lái thoải mái và linh hoạt cho phép người lái dễ dàng xoay người và nghiêng đầu để quan sát vật cản tối đa. Trong kỹ thuật lái máy xúc lật XCMG tại công trường hẹp, việc tránh điểm mù không chỉ dựa vào gương mà còn phụ thuộc vào sự chủ động của người lái.

Khi di chuyển vào các góc cua khuất, hãy dừng lại một chút, sử dụng còi báo hiệu và xác nhận không có người hoặc vật cản ở phía bên kia. Điều chỉnh ghế ngồi và gương chiếu hậu sao cho tầm nhìn ra phía sau và hai bên sườn xe là rõ ràng nhất.

Phương pháp phanh và dừng xe tối ưu bằng hệ thống phanh thủy lực

Việc sử dụng hệ thống phanh thủy lực một cách thành thạo là kỹ năng then chốt để đảm bảo an toàn tuyệt đối, đặc biệt khi cần kiểm soát tốc độ hoặc dừng xe khẩn cấp trong không gian chật hẹp.

Máy xúc lật XCMG thường được trang bị hệ thống phanh nhạy bén, nhưng việc phanh gấp vẫn có thể gây nguy hiểm trên bề mặt trơn trượt. Do đó, nguyên tắc cơ bản là phải giảm tốc từ từ và giữ khoảng cách an toàn với các chướng ngại vật.

Giảm tốc chủ động trước khu vực có vật cản

Kỹ thuật lái máy xúc lật XCMG tại công trường hẹp đòi hỏi người lái phải giảm tốc độ từ xa, trước khi tiếp cận các khu vực nguy hiểm hoặc có mật độ vật cản cao. Thao tác này nên được thực hiện bằng cách nhả chân ga, tận dụng lực hãm của động cơ trước.

Việc giảm tốc chủ động giúp hệ thống phanh thủy lực không phải hoạt động quá mức, kéo dài tuổi thọ của má phanh và đảm bảo khả năng phanh tối ưu khi cần thiết. Luôn giữ một khoảng đệm an toàn với các phương tiện hoặc công nhân khác.

Phối hợp phanh thủy lực và kiểm soát tốc độ để tránh trượt bánh

Trong điều kiện mặt bằng ẩm ướt, nhiều bùn đất hoặc trơn trượt, việc sử dụng phanh thủy lực cần được thực hiện một cách nhẹ nhàng. Phanh quá mạnh có thể dẫn đến hiện tượng trượt bánh, khiến người lái mất kiểm soát phương tiện.

Khi cần dừng khẩn cấp, hãy đạp phanh một cách dứt khoát nhưng không quá đột ngột, áp dụng nguyên tắc phanh nhấp nhả nếu cần thiết. Sự phối hợp tốt giữa kiểm soát tốc độ và lực phanh là chìa khóa để giữ xe đi đúng quỹ đạo và dừng lại an toàn.

Dừng xe an toàn theo quy trình tiêu chuẩn tại công trường hẹp

Quy trình dừng xe tiêu chuẩn trong môi trường hẹp phải bao gồm việc tìm kiếm một vị trí đỗ không cản trở hoạt động của công trường. Đảm bảo rằng máy xúc lật XCMG không chắn lối đi hoặc nằm quá gần các công trình đang xây dựng.

Sau khi dừng hẳn, người lái phải kéo phanh tay, hạ gầu xúc xuống chạm đất và tắt máy. Việc hạ gầu xúc là bắt buộc để ngăn chặn mọi rủi ro xe tự di chuyển, đây là một phần quan trọng của kỹ thuật lái máy xúc lật XCMG tại công trường hẹp an toàn.

Xem thêm:

• Cách vận hành máy xúc lật XCMG tiết kiệm nhiên liệu và giảm hao mòn
• Kiểm tra hệ thống truyền động máy xúc lật XCMG sau 1000 giờ hoạt động
• Hướng dẫn vận hành máy khoan đá XCMG đúng kỹ thuật cho công nhân mỏ

Kết luận

Kỹ thuật lái máy xúc lật XCMG tại công trường hẹp thành thạo là sự kết hợp nhuần nhuyễn giữa kinh nghiệm thực tế và việc áp dụng các kiến thức chuyên môn về máy móc. Từ việc thuần thục bán kính quay khi xử lý góc cua nhỏ, đến việc liên tục quan sát vật cản và sử dụng phanh thủy lực để kiểm soát tốc độ, tất cả đều nhằm mục tiêu kép: an toàn và hiệu suất. Việc tuân thủ các nguyên tắc vận hành an toàn không chỉ bảo vệ thiết bị và con người, mà còn tối ưu hóa năng suất công việc trong mọi không gian thi công hạn chế. Người lái cần không ngừng rèn luyện để biến những thao tác kỹ thuật phức tạp này trở thành phản xạ tự nhiên.