Dấu hiệu cảnh báo sớm sự cố điện trên máy xúc lật XCMG và hướng xử lý

Dấu hiệu cảnh báo sớm sự cố điện trên máy xúc lật XCMG là yếu tố quan trọng giúp người vận hành và kỹ thuật viên kịp thời phát hiện những bất thường trong quá trình làm việc. Nhận biết đúng các tín hiệu cảnh báo và áp dụng hướng xử lý phù hợp sẽ góp phần ngăn ngừa hư hỏng lan rộng, đảm bảo máy xúc lật XCMG vận hành ổn định và an toàn.

Hệ thống điện XCMG hoạt động ra sao?

Hệ thống điện trên máy xúc lật XCMG được thiết kế để cung cấp nguồn và điều khiển toàn bộ các thiết bị điện – điện tử trong quá trình vận hành. Nguồn điện chính sử dụng ắc quy 24V, gồm hai bình 12V mắc nối tiếp, kết hợp với máy phát điện có điện áp khoảng 28V/70A để sạc và duy trì nguồn ổn định.

Bộ điều khiển ECU có nhiệm vụ tiếp nhận và xử lý tín hiệu từ các công tắc áp suất, cảm biến nhiệt độ, cảm biến tốc độ nhằm kiểm soát hoạt động của động cơ và các hệ thống liên quan. Mạch điện chính được bố trí theo trình tự cầu chì – rơ le – công tắc – thiết bị tiêu thụ như đèn, quạt làm mát và bơm thủy lực. Khi xảy ra sự cố, hệ thống đèn báo sẽ hiển thị mã lỗi trên màn hình LCD taplo (ví dụ E01 – cảnh báo mất áp suất dầu), giúp người vận hành nhanh chóng nhận biết và xử lý.

Các dấu hiệu cảnh báo sớm sự cố điện và cách nhận biết nhanh

Trong quá trình vận hành, các sự cố điện trên máy xúc lật XCMG thường được hệ thống cảnh báo thông qua những dấu hiệu trực quan. Việc nhận biết sớm các tín hiệu này giúp người vận hành kịp thời kiểm tra, trong đó hiện tượng đèn báo lỗi nhấp nháy hoặc sáng cố định là dấu hiệu phổ biến và dễ nhận biết nhất.

Đèn báo lỗi nhấp nháy hoặc sáng cố định

Hiện tượng chi tiết: Đèn CHECK ENGINE (hình động cơ) hoặc mã lỗi E-xx trên màn hình taplo. Máy vẫn chạy nhưng giảm công suất, bơm thủy lực yếu.

Nguyên nhân sâu xa: ECU phát hiện công tắc áp suất dầu/hơi/thủy lực gửi tín hiệu bất thường; hoặc cảm biến lỗi.

Cách kiểm tra nhanh tại công trường: Tắt máy, khởi động lại → nếu đèn vẫn sáng → ghi mã lỗi (E01, E02…). Tra Sơ đồ mạch điện XCMG → tìm vị trí cảm biến tương ứng (thường ở động cơ hoặc bơm thủy lực). Dùng đồng hồ vạn năng đo điện áp tại chân cảm biến: chuẩn 0.5–4.5V (tùy vị trí). Nếu ngoài khoảng → thay cảm biến (P/N theo catalogue).

Dây điện hở – Máy giật lag hoặc chết đột ngột

Hiện tượng cụ thể: Máy giật từng nhịp khi tăng ga. Tắt máy ngang dù bình xăng đầy, ắc quy còn điện. Có mùi khét gần khoang động cơ hoặc cabin.

Nguyên nhân chi tiết: Dây điện bị chuột cắn, va đập đá, lớp cách điện bong tróc → chập chờn hoặc chạm mass.

Cách kiểm tra và xử lý tại chỗ: Mở nắp khoang động cơ, kiểm tra chùm dây gần ắc quy, ECU, máy phát. Tìm vết cháy đen, dây tróc vỏ, mối nối lỏng. Dùng băng keo cách điện chuyên dụng quấn tạm 3–5 lớp (chỉ dùng khẩn cấp). Về gara: Thay đoạn dây mới (theo màu sắc + tiết diện trong sơ đồ mạch). Lưu ý: Không dùng băng keo thường – dễ cháy khi nóng máy!

Relay cháy – Thiết bị không hoạt động (đèn, quạt, cần gầu)

Hiện tượng rõ rệt: Đèn pha/đèn hậu không sáng dù công tắc bật. Quạt gió cabin không quay. Cần gầu không nhấc dù động cơ nổ.

Nguyên nhân gốc: Relay (rơ-le) bị cháy cuộn dây do quá tải, nước vào, hoặc tuổi thọ hết (thường 5000–8000 giờ).

Cách kiểm tra và thay thế trong 10 phút: Mở hộp relay (thường dưới taplo hoặc cạnh ắc quy). Nghe tiếng “tạch tạch” khi bật công tắc → relay còn sống. Dùng đồng hồ vạn năng đo 2 chân cuộn dây: chuẩn 70–90 Ω. Nếu 0 Ω (chạm) hoặc vô cùng (đứt) → thay relay mới (P/N 803701486 cho LW300KN). Lắp lại, kiểm tra thiết bị hoạt động → xong!

Điện áp 24V không ổn định – Máy phát yếu

Hiện tượng: Đèn taplo mờ dần khi tăng ga. Ắc quy xả nhanh dù mới sạc. Máy khó khởi động sáng sớm.

Nguyên nhân: Máy phát điện (alternator) yếu, dây đai lỏng, hoặc chổi than mòn.

Cách kiểm tra nhanh: Khởi động máy, đo điện áp tại chân B+ máy phát: chuẩn 27.5–28.5V. Nếu dưới 26V → kiểm tra dây đai (căng vừa, không trùng). Tháo máy phát → đo chổi than: còn < 5 mm → thay bộ chổi than (P/N 803604541).

Công tắc áp suất lỗi – Báo giả

Hiện tượng: Đèn báo dầu/hơi sáng dù mức dầu/hơi bình thường. Máy tự động giảm ga dù tải nhẹ.

Nguyên nhân: Công tắc áp suất bẩn, kẹt hoặc đứt dây tín hiệu.

Cách xử lý: Tìm công tắc (thường ở bơm dầu, bầu hơi). Ngắt giắc cắm → vệ sinh bằng khí nén. Đo điện trở: bật áp suất → 0 Ω; tắt → vô cùng. Nếu lỗi → thay công tắc mới (P/N theo sơ đồ mạch).

ECU “treo” – Màn hình đen hoặc lỗi ngẫu nhiên

Hiện tượng: Màn hình taplo đen xì hoặc hiển thị nhiễu. Máy không nhận lệnh cần.

Nguyên nhân: ECU bị nước vào, quá nhiệt hoặc mất nguồn 24V.

Cách xử lý khẩn cấp: Tắt máy 5 phút → khởi động lại (reset ECU). Kiểm tra cầu chì ECU (thường 10A, trong hộp cầu chì). Về gara: Sấy khô ECU + cập nhật phần mềm tại đại lý XCMG.

Checklist bảo dưỡng điện XCMG

Hàng ngày

Kiểm tra đèn báo lỗi → ghi mã nếu có. Đo điện áp ắc quy: ≥ 24V (khi tắt máy). Quan sát dây điện có vết rách/mùi khét không.

Hàng tuần

Vệ sinh hộp cầu chì/relay bằng khí nén. Siết chặt các mối nối ắc quy. Kiểm tra dây đai máy phát (căng vừa tay ấn 1 cm).

500 giờ

Thay cầu chì dự phòng (dù chưa cháy). Vệ sinh giắc cắm cảm biến. Đo điện trở relay toàn bộ.

2000 giờ

Thay bộ chổi than máy phát. Kiểm tra ECU tại đại lý (cập nhật phần mềm).

Công cụ sửa điện cần có

• Đồng hồ vạn năng – đo V, Ω, thông mạch.
• Bộ dụng cụ tháo giắc – tháo cảm biến không gãy.
• Khí nén mini – thổi bụi relay/cảm biến.
• Băng keo cách điện 3M – bọc dây khẩn cấp.
• Mua chính hãng: XCMG Việt Nam – Hotline 1900 636 636.

Kết luận

Việc nhận biết sớm các dấu hiệu cảnh báo sự cố điện trên máy xúc lật XCMG giúp người vận hành chủ động kiểm tra và xử lý kịp thời, tránh để lỗi nhỏ phát sinh thành hư hỏng nghiêm trọng. Thực hiện kiểm tra hệ thống điện định kỳ, theo dõi đèn báo và mã lỗi, đồng thời xử lý đúng kỹ thuật không chỉ đảm bảo máy vận hành ổn định mà còn nâng cao độ an toàn, giảm thời gian dừng máy và chi phí sửa chữa trong quá trình khai thác.

FAQ – Giải đáp nhanh

Đèn CHECK ENGINE sáng phải dừng máy ngay không?

Không, nhưng giảm tải + về gara sớm. Ghi mã lỗi trước khi tắt máy.

Dây điện hở có thể quấn băng keo thường được không?

Tuyệt đối không! Dễ cháy → dùng băng keo cách điện 3M hoặc thay dây mới.

Điện áp 24V xuống 22V có sao không?

Có! Ắc quy yếu → khó khởi động, ECU lỗi → sạc/thay ắc quy ngay.

Làm sao đọc mã lỗi trên taplo XCMG?

Nhấn giữ nút MENU + UP 5 giây → màn hình hiện E-xx. Tra trong Hướng dẫn sửa điện cơ bản.

ECU hỏng có sửa được không?

Không tự sửa → mang ra đại lý XCMG để flash lại phần mềm hoặc thay mới.

Cần hỗ trợ kỹ thuật 24/7?

Hotline Máy xúc XCMG – 911 Group: 0944 911 911

Xem thêm:

• Hướng dẫn xử lý tình trạng mất áp suất hệ thống nâng gầu máy xúc lật XCMG
• Nguyên nhân khiến motor di chuyển máy xúc lật XCMG hoạt động yếu
• Cách nhận biết và khắc phục lỗi hệ thống phanh máy xúc lật XCMG