Xe trộn bê tông XCMG nổi tiếng với khả năng vận hành ổn định tại các công trình lớn nhỏ. Tuy nhiên, xe trộn bê tông trộn không đều hoặc xuất hiện vón cục bê tông là sự cố phổ biến, ảnh hưởng nghiêm trọng đến chất lượng bê tông và tiến độ thi công. Nếu không xử lý kịp thời, bê tông kém chất lượng có thể dẫn đến nứt nẻ kết cấu, tăng chi phí sửa chữa công trình. Bài viết này 911 Group sẽ phân tích nguyên nhân, dấu hiệu và cách xử lý lỗi này. Cùng đón xem nhé!

Dấu hiệu nhận biết xe trộn bê tông XCMG trộn không đều

Phát hiện sớm giúp tránh lãng phí nguyên liệu và bê tông kém chất lượng. Quan sát kỹ trong quá trình vận hành để can thiệp kịp thời.

Bê tông vón cục: Xuất hiện khối bê tông cứng lổn nhổn khi đổ – dấu hiệu trộn chưa đủ thời gian hoặc cánh trộn không hiệu quả.
Phân bố bê tông không đều: Đáy thùng có lớp bột mịn, thành thùng bám cốt liệu thô – cho thấy bê tông không được đảo đều theo chiều dọc và ngang.
Tốc độ quay chậm hoặc giật: Thùng quay không mượt, lúc nhanh lúc chậm – liên quan đến lực ma sát quay tăng hoặc hệ thống truyền động yếu.
Tiếng kêu lạ từ thùng: Cạch cạch, rít kim loại – cánh trộn mòn hoặc bê tông quá đặc gây ma sát lớn.

Lưu ý: Ngừng vận hành ngay nếu bê tông bắt đầu vón cục lớn (>10cm) để tránh kẹt thùng và hỏng cánh trộn.

Nguyên nhân phổ biến khiến xe trộn bê tông XCMG trộn không đều

Hiểu nguyên nhân giúp chọn giải pháp chính xác. Dưới đây là phân tích chi tiết từng lỗi thường gặp trên dòng XCMG HB series.

Mất tốc độ quay thùng trộn

Tốc độ quay chuẩn của thùng XCMG là 12–18 vòng/phút. Khi giảm dưới 10 vòng/phút, bê tông không được đảo đều.

Hệ thống thủy lực yếu → Áp suất dầu < 150 bar – bơm piston mòn hoặc lọc dầu tắc làm giảm lực đẩy mô tơ quay.
Dây curoa truyền động lỏng → Trượt bánh đai – dây cao su giãn sau 1000 giờ vận hành, gây mất truyền lực.
Motor quay quá tải → Nhiệt độ > 80°C – bê tông quá đặc (độ nhớt cao) làm tăng lực ma sát quay.

Mất tốc độ là nguyên nhân hàng đầu (chiếm 45%) gây xe trộn bê tông trộn không đều.

Cánh trộn mòn hoặc biến dạng

Cánh trộn (lưỡi dao) là bộ phận trực tiếp đảo bê tông, được chế tạo từ thép hợp kim chịu mài mòn cao để tiếp xúc liên tục với cốt liệu thô và xi măng. Sau 2000–3000 giờ vận hành khắc nghiệt (tương đương 1–1.5 năm sử dụng liên tục tại công trường), cánh bắt đầu mòn dần, giảm hiệu quả trộn đáng kể, dẫn đến bê tông không đồng nhất dù các thông số khác vẫn chuẩn.

Cánh mòn > 30% chiều dày → Không cắt bê tông hiệu quả – bề mặt cánh bị bào mòn làm giảm khả năng “cắt” và đẩy bê tông lên thành thùng, khiến hỗn hợp dính bết ở đáy, tạo lớp bột mịn riêng biệt và cốt liệu thô không phân bố đều.
Cánh cong vênh → Góc tiếp xúc sai – thường xảy ra do va chạm mạnh với đá lớn (>50mm) hoặc bê tông đông cứng từ ca trước, làm thay đổi góc nghiêng thiết kế (chuẩn 45–60°), bê tông không được đảo theo đường xoắn ốc lý tưởng.
Lớp chống dính bong tróc → Bê tông bám chặt – lớp sơn epoxy chống dính ban đầu (độ dày 150–200 micron) bị mài mòn bởi cát silica và lực ma sát quay liên tục, khiến bê tông bám chặt vào cánh và thành thùng, tăng lực tải và giảm hiệu suất trộn thêm 20–30%.

Cánh trộn hỏng khiến phân bố bê tông không đều dù tốc độ quay vẫn chuẩn, ảnh hưởng trực tiếp đến độ bền kết cấu công trình nếu bê tông được sử dụng mà không phát hiện.

Phân bố bê tông không đều do thiết kế vận hành

Lỗi này thường do người vận hành, không phải hỏng hóc cơ khí, nhưng hậu quả nghiêm trọng vì ảnh hưởng đến toàn bộ mẻ bê tông. Theo khảo sát tại 200 công trường, yếu tố con người chiếm đến 30% nguyên nhân.

Góc nghiêng thùng sai: > 15° khi trộn – bê tông dồn về một bên do lực ly tâm không cân bằng, không đảo đều theo chiều dọc (góc chuẩn: 10–12° được XCMG thiết kế để tạo dòng xoắn ốc tối ưu, đảm bảo mọi hạt cốt liệu đều tiếp xúc với xi măng).
Độ nhớt bê tông quá cao: Slump < 8cm – bê tông đặc, khó chảy, cốt liệu không di chuyển tự do trong thùng, cần thêm nước hoặc phụ gia siêu hóa dẻo tại trạm trộn để đạt độ sụt lý tưởng, tránh vón cục do ma sát nội tại cao.
Tỷ lệ nước/xi măng sai → Bê tông khô cứng – thiếu nước làm cốt liệu không phân bố đều trong hỗn hợp, xi măng không hydrat hóa đầy đủ, tạo vùng yếu trong bê tông thành phẩm, dễ nứt khi chịu lực.

Yếu tố vận hành chiếm 30% các trường hợp xe trộn bê tông trộn không đều, nhưng dễ khắc phục nhất nếu tài xế được đào tạo bài bản.

Cách khắc phục xe trộn bê tông XCMG trộn không đều (Từng bước)

Thực hiện theo thứ tự để xử lý nhanh trong 15–30 phút, giảm thiểu thời gian chết máy. Chuẩn bị: đồng hồ đo áp suất, thước đo góc, cờ lê, dầu thủy lực, thước kẹp, búa cao su.

Kiểm tra nhanh – 3 phút

Kiểm tra nhanh giúp xác định nguyên nhân mà không cần tháo máy, tiết kiệm thời gian và tránh can thiệp sai.

Đo tốc độ quay: Dùng đồng hồ bấm giờ đếm vòng/phút – nếu < 12 → Lỗi truyền động (ưu tiên kiểm tra thủy lực trước).
Kiểm tra cánh trộn: Quan sát qua cửa thùng – mòn, cong, bong sơn → Thay mới (dùng đèn pin để nhìn rõ đáy thùng).
Đo góc nghiêng thùng: Dùng thước thủy – > 15° → Điều chỉnh cần điều khiển (kiểm tra cả khi thùng đầy và rỗng).

Khắc phục theo nguyên nhân

Mất tốc độ quay thùng

Tăng tốc độ quay là chìa khóa để bê tông đồng nhất. Xử lý từ hệ thống thủy lực trước vì đây là nguyên nhân phổ biến nhất.

Kiểm tra áp suất dầu → < 150 bar → Thay lọc dầu + châm dầu AW46/AW68 – lọc tắc là thủ phạm phổ biến nhất, vệ sinh lọc bằng khí nén trước khi thay để tiết kiệm chi phí.
Siết chặt dây curoa → Độ võng < 1cm khi ấn – thay dây nếu giãn > 5% hoặc có vết nứt, dùng dây chính hãng XCMG để tránh trượt lại sau 100 giờ.
Giảm tải thùng → Không vượt 70% dung tích (ví dụ: 6m³ chỉ đổ 4.2m³ bê tông đặc) – giảm lực ma sát quay, đồng thời chia nhỏ mẻ trộn nếu bê tông đặc (slump < 10cm).

Mẹo: Chạy thử ở tốc độ thấp 5 phút sau sửa để kiểm tra ổn định, theo dõi nhiệt độ motor (< 70°C).

Cánh trộn mòn hoặc biến dạng

Thay cánh trộn định kỳ là bắt buộc để duy trì chất lượng bê tông. Sử dụng loại chính hãng XCMG để đảm bảo độ cứng và góc thiết kế.

Tháo bulong cánh (mô-men 120 Nm) → Kiểm tra độ mòn – thay nếu mòn > 30% hoặc cong > 5mm, dùng thước kẹp đo chính xác tại 3 điểm (gốc, giữa, đầu cánh).
Hàn bổ sung lớp chống mòn → Dùng que hàn chịu mài mòn Cr-Mo – tăng tuổi thọ thêm 500 giờ, hàn lớp 3–5mm đều toàn bộ bề mặt tiếp xúc.
Phun lại lớp chống dính epoxy → Độ dày 200 micron – giảm bê tông bám thùng 80%, phun 2 lớp cách nhau 4 giờ để bám dính tốt.

Chi phí thay 4 cánh trộn: 8–12 triệu VND, rẻ hơn rất nhiều so với đổ lại bê tông lỗi hoặc sửa kết cấu công trình do bê tông kém chất lượng.

Phân bố bê tông không đều do vận hành

Điều chỉnh ngay lập tức để tránh lãng phí nguyên liệu. Đào tạo tài xế là giải pháp lâu dài, giảm 90% lỗi do con người.

Điều chỉnh góc nghiêng thùng: 10–12° bằng cần điều khiển – kiểm tra bằng thước thủy mỗi ca, đánh dấu vị trí chuẩn trên cần để tài xế dễ căn.
Kiểm tra độ sụt (slump): 10–14cm cho bê tông tươi – thêm nước hoặc phụ gia tại trạm trộn nếu cần, đo slump ngay khi nhận bê tông từ xe bồn.
Trộn đủ thời gian: 5–7 phút sau khi đổ hết nguyên liệu – không rút ngắn để tăng số chuyến, dùng đồng hồ bấm giờ gắn cabin để nhắc nhở.

Cảnh báo: Không thêm nước trực tiếp vào thùng khi đang quay – gây vón cục cục bộ, làm giảm cường độ bê tông tại vùng đó.

Cách xử lý xe trộn bê tông XCMG trộn không đều hoặc vón cục

Phòng ngừa xe trộn bê tông XCMG trộn không đều

Bảo dưỡng định kỳ giúp bê tông luôn đạt chuẩn Mác thiết kế, tăng tuổi thọ máy và giảm chi phí vận hành.

Kiểm tra cánh trộn: 500 giờ/lần – đo độ mòn bằng thước kẹp, chụp ảnh lưu hồ sơ để theo dõi xu hướng mòn.
Thay dầu thủy lực + lọc: 500 giờ/lần – giữ áp suất ổn định, lấy mẫu dầu kiểm tra độ nhiễm bẩn định kỳ.
Đào tạo tài xế: Hàng quý – về góc nghiêng, thời gian trộn, độ sụt, kết hợp thực hành tại công trường.
Xả thùng sạch cuối ca: Dùng nước áp lực cao – tránh bê tông đông cứng, xả trong 5 phút với vòi phun 150 bar.

Pro tip: Gắn cảm biến tốc độ quay tự động – cảnh báo khi < 12 vòng/phút qua đèn hoặc còi, chi phí chỉ 3–5 triệu nhưng tiết kiệm hàng chục triệu mỗi năm.

Khi nào cần gọi thợ chuyên nghiệp?

Gọi ngay nếu tự xử lý không hiệu quả sau 30 phút để tránh làm nặng thêm sự cố.

Cánh trộn gãy rời → Cần hàn gia công tại xưởng với máy hàn TIG chính xác.
Bơm piston hỏng nặng → Rò rỉ dầu lớn, cần thay seal kit chuyên dụng và kiểm tra piston bằng micromet.
Hệ thống điều khiển điện tử lỗi → Màn hình báo lỗi code (E01, E02…) cần phần mềm chẩn đoán XCMG.

Liên hệ: Đại lý XCMG Việt Nam – Hotline: 1900 636 636 (hỗ trợ kỹ thuật 24/7, có mặt tại công trường trong 4 giờ).

Câu hỏi thường gặp (FAQ)

Giải đáp nhanh các thắc mắc phổ biến từ hàng trăm kỹ thuật viên và tài xế xe trộn XCMG trên toàn quốc.

Xe trộn bê tông XCMG trộn không đều nhưng tốc độ quay bình thường – Nguyên nhân?

99% do cánh trộn mòn hoặc góc nghiêng thùng sai. Kiểm tra cánh và điều chỉnh góc về 10–12° trước khi thay nguyên liệu – quan sát bê tông sau 2 phút trộn để xác nhận.

Cánh trộn XCMG thay bao lâu một lần?

2000–3000 giờ vận hành hoặc khi mòn > 30% chiều dày. Thay sớm giúp tiết kiệm 50% chi phí sửa chữa thùng và tránh bê tông lỗi – lập lịch theo giờ meter trên xe.

Làm sao biết độ nhớt bê tông phù hợp để trộn đều?

Đo slump test: 10–14cm cho bê tông tươi thông thường. Dưới 8cm → Thêm phụ gia siêu hóa dẻo tại trạm trộn, đo lại sau 1 phút khuấy để đảm bảo độ sụt ổn định.

Kết luận: Bê tông đồng nhất – Công trình bền vững

Xe trộn bê tông XCMG trộn không đều thường do mất tốc độ quay, cánh trộn mòn hoặc vận hành sai. Với 3 phút kiểm tra và các bước khắc phục trên, bạn có thể xử lý 90% sự cố ngay tại công trường, đảm bảo bê tông đạt cường độ, không vón cục.

Hành động ngay:

In checklist kiểm tra → Dán cabin tài xế
Lên lịch bảo dưỡng cánh trộn 500 giờ/lần
Đào tạo lại quy trình trộn bê tông chuẩn XCMG

Kết luận: Đầu tư nhỏ – Hiệu quả lớn

Chỉ với 15 phút bảo dưỡng mỗi ngày, bạn có thể loại bỏ hoàn toàn lỗi xe trộn bê tông trộn không đều, tiết kiệm hàng chục triệu đồng chi phí đổ lại bê tông và sửa chữa công trình. Một chiếc xe trộn XCMG được chăm sóc đúng cách không chỉ mang lại bê tông chất lượng cao mà còn tăng năng suất lên 20–30%. Hãy biến kiến thức này thành tiêu chuẩn vận hành – chất lượng bê tông hôm nay quyết định độ bền công trình ngày mai.

Xem thêm: